17/05/2026
ການຮັກສາສະໜາມຫຍ້າໃຫ້ມີຄວາມອຸດົມສົມບູນ, ສີຂຽວ ແລະ ໜາແໜ້ນຕະຫຼອດປີຮຽກຮ້ອງໃຫ້ມີການປະສົມປະສານຂອງປັດໃຈຕ່າງໆລວມທັງການຕັດຫຍ້າ, ການຫົດນ້ຳ, ການໃສ່ປຸ໋ຍ, ແລະ ການຄວບຄຸມວັດຊະພືດ. ຫຼັກການຫຼັກປະກອບມີ:
1. ການເລືອກປະເພດຫຍ້າທີ່ເໝາະສົມ:
ໃນເຂດຮ້ອນເຊັ່ນ: ສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕປະຊາຊົນລາວ ແລະ ບໍລິເວນອ້ອມຂ້າງ, ທາງເລືອກທີ່ນິຍົມປະກອບມີ:
* ຫຍ້ານວນນ້ອຍ – ອ່ອນນຸ້ມ ແລະ ງ່າຍຕໍ່ການຮັກສາ.
* ຫຍ້າມາເລເຊຍ – ສີຂຽວເຂັ້ມ ແລະ ມັກຮົ່ມ.
* ຫຍ້າໄທ – ສວຍງາມ ແລະ ປູກຊ່ວງແລກຕ້ອງດູແລ 5 ເດືອນຈຶ່ງຈະຕິດ
2. ການຫົດນ້ຳໃນເວລາທີ່ເໝາະສົມ:
* ຕອນເຊົ້າໆແມ່ນດີທີ່ສຸດ (ປະມານ 5:30–8:00 ໂມງເຊົ້າ).
* ຫົດນ້ຳໃຫ້ເລິກແຕ່ບໍ່ເລື້ອຍໆເພື່ອກະຕຸ້ນການເຕີບໃຫຍ່ຂອງຮາກ.
* ລະດູຮ້ອນ: 3–5 ຄັ້ງຕໍ່ອາທິດ.
* ລະດູຝົນ: ຫຼຸດການຫົດນ້ຳເພື່ອປ້ອງກັນການຕິດເຊື້ອລາ.
ວິທີງ່າຍໆໃນການສັງເກດ:
* ຖ້າຫຍ້າເລີ່ມງໍ ຫຼື ເບິ່ງຄືວ່າຈືດໆ, ມັນຂາດນ້ຳ.
* ຖ້າມີນໍ້າຂັງ ຫຼື ດິນອັດແໜ້ນເກີນໄປ, ມັນກໍ່ຂາດນໍ້າເຊັ່ນກັນ.
3. ການຕັດຫຍ້າຢ່າງຖືກຕ້ອງ:
* ຢ່າຕັດຫຍ້າສັ້ນເກີນໄປ. ເພາະວ່າຫຍ້າຈະອ່ອນແອ ແລະ ຫຍ້າຈະເຕີບໂຕໄດ້ງ່າຍ.
* ຕັດບໍ່ເກີນ 1/3 ຂອງຄວາມສູງໃນແຕ່ລະຄັ້ງ.
* ໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວຕັດທຸກໆ 1-2 ອາທິດ.
ຄວາມສູງທີ່ແນະນຳ:
* ຫຍ້າ ນວນນ້ອຍ: 2–4 ຊມ.
* ຫຍ້າມາເລເຊຍ: 3–5 ຊມ.
4. ໃສ່ປຸ໋ຍເປັນປະຈຳ.
ແນະນຳ:
* ໃສ່ປຸ໋ຍທີ່ສົມດູນເຊັ່ນ: 15-15-15 ເດືອນລະຄັ້ງ.
* ຫຼື ໃສ່ປຸ໋ຍທີ່ມີໄນໂຕຣເຈນສູງໃນໄລຍະການເຕີບໃຫຍ່ຂອງຕົ້ນໄມ້.
ວິທີການໃຊ້:
* ໃສ່ຫຼັງຈາກຕັດແລ້ວ.
* ຫົດນໍ້າທັນທີເພື່ອປ້ອງກັນການໄໝ້ຂອງໃບ.
5. ລະບາຍ ແລະ ລະບາຍອາກາດໃຫ້ດິນ.
ຖ້າສະໜາມຫຍ້າອັດແໜ້ນ, ແຂງ, ຫຼື ຖືກຢຽບຍ່ຳໜັກ:
* ໃຊ້ສ້ອມ ຫຼື ເຄື່ອງເຈາະທຸກໆ 6–12 ເດືອນ.
* ສິ່ງນີ້ຊ່ວຍໃຫ້ຮາກໄດ້ຮັບອາກາດ ແລະ ນໍ້າດີຂຶ້ນ.
6. ການຄວບຄຸມວັດຊະພືດ.
* ດຶງວັດຊະພືດອອກໃນຂະນະທີ່ພວກມັນຍັງນ້ອຍຢູ່.
* ຢ່າປ່ອຍໃຫ້ພວກມັນອອກດອກ.
* ຖ້າມີການລະບາດຮຸນແຮງ, ໃຫ້ໃຊ້ຢາຂ້າວັດຊະພືດແບບຈຸດ.
7. ປ້ອງກັນພະຍາດ ແລະ ສັດຕູພືດ.
ບັນຫາທົ່ວໄປ:
* ການຕິດເຊື້ອລາໃນສະພາບທີ່ຊຸ່ມຊື່ນ.
* ແມ່ທ້ອງກິນຮາກ.
* ຕົວເພ້ຍ ແລະ ແມງໄມ້ໃຕ້ດິນ
ວິທີການຫຼຸດຜ່ອນບັນຫາ:
* ຫຼີກລ່ຽງການຫົດນໍ້າໃນຕອນແລງ.
* ຕັດຫຍ້າເພື່ອປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ມັນໜາແໜ້ນເກີນໄປ.
* ເອົາໃບໄມ້ທີ່ຫຼົ່ນ ແລະ ຫຍ້າແຫ້ງອອກ.
8. ຕື່ມດິນໜ້າດິນ ແລະ ຕື່ມພື້ນທີ່ຫວ່າງ.
ຖ້າມີຈຸດແຫ້ງ ຫຼື ຫຍ້າບາງໆ:
* ກະຈາຍດິນໜ້າດິນບາງໆປະສົມກັບປຸ໋ຍຄອກ.
* ປູກຫຍ້າເພີ່ມເຕີມ ຫຼື ວາງຜ້າປູຫຍ້າໃໝ່.
* ສືບຕໍ່ຫົດນໍ້າໃນໄລຍະເລີ່ມຕົ້ນ.
