19/07/2026
A e dini si prodhohet një nga ngjyruesit e kuq që përdoret në disa ushqime?
Shumë njerëz nuk e dinë se një ngjyrues i kuq natyral, i njohur si E120 ose karmin, prodhohet nga një insekt i vogël i quajtur cochineal.
Po, e lexuat saktë.
Ky ngjyrues përdoret prej shekujsh për t’u dhënë disa ushqimeve, pijeve dhe madje edhe disa produkteve kozmetike një ngjyrë të kuqe të fortë dhe të qëndrueshme.
Por ka një gjë shumë të rëndësishme që duhet ta dini:
👉 Jo të gjitha ushqimet me ngjyrë të kuqe përmbajnë E120.
Shumë produkte e marrin ngjyrën nga fruta si luleshtrydhet, qersh*të ose mjedrat, ndërsa të tjera përdorin ngjyrues të ndryshëm natyralë, si ai i panxharit, ose ngjyrues sintetikë.
Si prodhohet E120?
Ngjyruesi E120 nxirret nga insekti cochineal, i cili rritet kryesisht mbi kaktuse në vende si Peruja, Meksika dhe disa rajone të Amerikës Latine.
Pas mbledhjes dhe përpunimit të insekteve, nxirret acidi karminik, nga i cili prodhohet ngjyruesi i kuq i njohur si karmin.
Në cilat produkte mund të gjendet?
E120 mund të gjendet në disa:
* ëmbëlsira;
* karamele;
* kos me fruta;
* akullore;
* reçelra;
* pije;
* produkte mishi të përpunuar;
* dhe produkte të tjera ushqimore.
Përveç ushqimeve, karmini përdoret edhe në disa produkte kozmetike, si buzëkuq, skuqës për faqe (blush), hije sysh dhe produkte të tjera grimi. Në Kosovë dhe Shqipëri, shumë njerëz e njohin këtë pigment thjesht si “karmin”, sidomos kur flitet për buzëkuqin e kuq.
Megjithatë, jo çdo buzëkuq apo produkt kozmetik përmban karmin. Shumë prodhues përdorin pigmente të tjera, veçanërisht në produktet e etiketuara si vegan.
Si ta dalloni?
Mënyra më e sigurt është të lexoni etiketën.
Në listën e përbërësve mund të shkruhet:
* E120
* Karmin
* Carmine
* Cochineal Extract
* CI 75470 (te produktet kozmetike)
Nëse nuk e shihni një nga këto emërtime, atëherë produkti nuk e përmban këtë ngjyrues.
A është i sigurt për konsum?
Autoritetet e sigurisë ushqimore e lejojnë përdorimin e E120 në sasi të caktuara dhe për shumicën e njerëzve konsiderohet i sigurt.
Megjithatë, tek një numër i vogël personash mund të shkaktojë reaksione alergjike. Gjithashtu, disa konsumatorë zgjedhin ta shmangin për arsye etike, fetare ose sepse ndjekin një dietë vegane.
Përfundim
Qëllimi i këtij postimi nuk është t’ju frikësojë, por t’ju informojë.
Sa më shumë të lexojmë etiketat dhe të kuptojmë përbërësit e ushqimeve dhe produkteve që përdorim çdo ditë, aq më të ndërgjegjshëm bëhemi për zgjedhjet tona.
