15/05/2026
W tym tygodniu w cyklu prezentujemy zdjęcie z kolekcji Państwa Anny i Pawła Maciukiewiczów przedstawiające oficerów i podoficerów 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich, byłych członków 2 Pułku Ułanów Legionów Polskich. Do zdjęcia dołączona jest odznaka 2 Pułku Ułanów Legionów Polskich. 2 Pułk Ułanów Legionów Polskich był jedną z najważniejszych jednostek kawalerii w historii polskich formacji legionowych podczas I wojny światowej. Powstał w czasie, gdy Polska znajdowała się pod zaborami, a tysiące Polaków wierzyło, że udział w wojnie da szansę na odzyskanie niepodległości. Pułk ten stał się symbolem odwagi, patriotyzmu i tradycji polskiej jazdy wojskowej.
Legiony Polskie zostały utworzone z inicjatywy Józef Piłsudski w 1914 roku. Ich celem była walka przeciw Rosji u boku Austro-Węgier, aby stworzyć warunki do odbudowy państwa polskiego. W ramach Legionów organizowano różne jednostki wojskowe, w tym oddziały kawalerii. 2 Pułk Ułanów szybko zdobył opinię formacji dobrze wyszkolonej i bardzo odważnej.Na fotografii widoczni między innymi Pułkownik Jan Dunin-Brzeziński, na przodzie bez munduru, oraz major Henryk Dobrzański „Hubal”, w środkowym rzędzie trzeci z prawej strony.
2 Pułk Szwoleżerów Rokitniańskich należał do najbardziej zasłużonych i rozpoznawalnych jednostek kawalerii Wojska Polskiego w okresie II Rzeczypospolitej. Jego historia była związana z walką o niepodległość Polski po I wojnie światowej, tradycją polskiej jazdy oraz pamięcią o słynnej szarży pod Rokitną z 1915 roku. Pułk stał się symbolem odwagi, honoru i patriotyzmu, a jego żołnierze zapisali się w historii zarówno podczas wojny polsko-bolszewickiej, jak i kampanii wrześniowej 1939 roku.
Nazwa pułku nawiązywała do wydarzenia znanego jako Szarża pod Rokitną. Była to jedna z najbardziej bohaterskich szarż kawalerii polskiej w czasie I wojny światowej, przeprowadzona przez ułanów Legionów Polskich dowodzonych przez rotmistrza Zbigniew Dunin Wąsowicz. Choć zakończyła się wielkimi stratami, stała się symbolem poświęcenia dla ojczyzny. Utworzony po odzyskaniu niepodległości pułk przejął tę tradycję, podkreślając ciągłość walki o wolność Polski. Pułk został sformowany w 1918 roku i szybko wziął udział w walkach o granice odradzającego się państwa polskiego. Szczególną rolę odegrał podczas Wojny polsko bolszewickiej, kiedy polska kawaleria była niezwykle ważnym elementem armii. Szwoleżerowie uczestniczyli w licznych działaniach bojowych, wykonując rozpoznanie, osłaniając piechotę oraz prowadząc szybkie ataki na wojska przeciwnika. Dzięki mobilności i odwadze żołnierzy pułk zdobył opinię jednej z najlepszych jednostek kawaleryjskich Wojska Polskiego. W okresie międzywojennym pułk stacjonował głównie w Starogard Gdański. Żołnierze uczestniczyli nie tylko w szkoleniach wojskowych, ale także w życiu społecznym i patriotycznym regionu. Kawaleria w II Rzeczypospolitej odgrywała ważną rolę symboliczną, była postrzegana jako spadkobierczyni tradycji husarii i ułanów z czasów napoleońskich. Szwoleżerowie wyróżniali się eleganckimi mundurami, wysoką dyscypliną oraz przywiązaniem do honoru żołnierskiego. Najtrudniejszym sprawdzianem dla pułku była Kampania wrześniowa. We wrześniu 1939 roku żołnierze 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich walczyli przeciw armii niemieckiej, będącej znacznie lepiej wyposażoną i liczniejszą. Mimo trudnej sytuacji pułk brał udział w licznych starciach, wykazując się dużym męstwem. Wbrew popularnym mitom polska kawaleria nie atakowała czołgów szablami, lecz walczyła głównie jako mobilna piechota, wykorzystując konie do szybkiego przemieszczania się. Szwoleżerowie, podobnie jak inne jednostki kawalerii, często prowadzili skuteczne działania opóźniające przeciw wojskom niemieckim. Historia 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich pokazuje, jak ważne w dziejach Polski były wartości takie jak honor, odwaga i służba ojczyźnie. Jednostka ta stała się symbolem tradycji polskiej kawalerii oraz pamięci o żołnierzach walczących o niepodległość kraju. Do dziś pułk zajmuje ważne miejsce w polskiej historii wojskowości i jest wspominany jako przykład patriotyzmu oraz poświęcenia dla Polski.
MS
