02/05/2026
Rozpoczynamy cykl publikacji z życia naszych małych ojczyzn: Czarnej, Czarnieckiej Góry, Janowa.
Czy wiedzieliście, że…
„Czarna - podobnie jak wiele miejscowosci w powiecie koneckim, swoje początki zawdzięcza działaniu związanym z produkcją żelaza,nazwę zaś usytuowaniu przy rzece, której spiętrzona woda napędzała urządzenia powstałej kuźnicy. Ten fakt właśnie rozpoczyna proces osadniczy tej miejscowosci, odległej
w prostej linii od Konskich o niespełna 10 km w kierunku południowo-wschodnim.
Nie sposób ustalić dokładnie kiedy owa kuźnica (z łacińska - minera) powstała. Warto jednak wspomnieć, iz biskup krakowski Iwo Odrowaz (założyciel parafii
w Końskich) na początku XIII wieku uzyskał od księcia Leszka Białego prawo do
połowu bobrów na rzece zwanej Czarna. W tym tez czasie wiemy, ze w rozległych dobrach Odrowążów górnicy dobywali rudy i pretapiali ją w drogocenny
wiedy metal. Świadczy o tym wmianka o darowiznie wspomnianego biskupa
Iwo Odrowąża dla klasztoru w Mogile koło Krakowa, obejmującej 100 wiązek
żelaza kutego, które mogły ważyć około 2,5 tony. Ówczesne dokumenty jednak
nie precyzują nazw miejscowości, gdzie produkowano wtedy żelazo.
Dopiero dwa wieki poźniej pojawiają się pisane wzmianki. Po raz pierwszy
Czarną jako kuźnice wymienia dokument informujący o jej działalności w latach
1511 - 1526. Kilka lat poźniej działały już dwie takie minery - kuźnice wodne. Tym sposobem przybywało w tym miejscu stałych osiedlenców.”
-„Z dziejów wsi Czarna” powiat konecki kwartalnik społeczno-kulturalny
Na zdjęciach działalność bobrów na rzece Czarna 😆