14/08/2018
MỘT TRIỀN ĐÊ VẮT NGANG
Quê anh có triền đê không? Quê em có triền đê đẹp lắm, đẹp như trong thơ, trong nhạc ấy.
Triền đê mùa này đầy hoa cỏ may và lạ một điều là bất cứ vật gì tầm thường nhất, đặt lên đê thì hết thảy trở nên dễ thương. Cái xe đạp cà tàng của ông nông dân đầy bùn bẩn ơi là bẩn bỗng dưng cứ như một bài thơ Nguyễn Bính. Rồi thì đứng ở dưới chân đê nhìn hắt lên, bà lão gày gò đang còng lưng gánh lúa thì như nặng gánh cả buổi trời chiều về nhà. Rồi thì đàn bò đủng đỉnh ăn cỏ trên đê nữa chứ.
Cứ mỗi lần về quê, đi qua triền đê là em lại chỉ muốn đứng ì ở đấy mà chơi, mà chạy lên đê rồi trượt cỏ xuống cho thỏa thích cái đứa trẻ con trong mình. À thế ra cái triền đê với em nó hoàn thành đúng nhiệm vụ. Nó ngăn không cho những lo lắng, buồn phiền, chộn rộn tràn vào tâm trí vốn không bình thường và đôi khi hết sức rối ren của em. Bố em kể ngày xưa ở quê có lần vỡ đê, nước ngập cao lắm. Bọn trẻ con thích tợn. Tha hồ nghịch nước rồi thì cá tôm tràn cả lên thềm nhà. Em thì không biết vỡ đê như thế nào, vì đê bây giờ chắc lắm còn ông trời cũng dịu tính dễ nết hơn chẳng làm nước dâng cao như ngày xưa. Em chỉ biết ngập ở Hà Nội thôi. Mà như ngập ở Hà Nội thì em chẳng thích tẹo nào. Cứ ngâm chân trong cái nước của đủ loại cống rãnh tràn lên đấy thì cũng đến mắc bệnh thối chân mất. Rồi thì tắc đường nữa. Dòng người cũng như dòng nước cứ ứ vào một chỗ. Phàm những chỗ nào ứ đọng là em muốn tránh xa. "Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ, người khôn người đến chốn lao xao" thơ cụ Nguyễn Bỉnh Khiêm từ bé em đã thuộc làu làu vì thay cho việc ra rả đọc thuộc 5 điều bác Hồ dạy, mẹ em cho em ra rả đọc thơ cụ từ quyển sách cũ, rách như tổ đỉa mượn ở thư viện huyện.
Ơ thôi quay lại chuyện cái triền đê quê em. Cái triền đê cách nhà đúng một cánh đồng. Hồi bé, em chỉ rình rình đợi mẹ lên trường dạy tiết học buổi chiều là hét toáng lên "Cô Huyên ơi mở cửa cho cháu". Chả là mẹ dụ cho em đi ngủ trưa rồi khóa cửa vào để con bé khỏi chạy đi loăng quăng. Khi nào nó ngủ dậy sẽ nhờ cô hàng xóm sang mở cửa cho xổ lồng đi chơi. Thế mà có hôm mẹ vẫn còn đang đứng ở ngoài cửa, chuẩn bị đi lên lớp, em đã gào lên "Cô Huyên ơi ..." Tất nhiên em bị một trận no mắng (mẹ em không đánh bao giờ nên không gọi là no đòn được). Những hôm nào "đào tẩu" thành công, em sẽ thỏa thê ra đồng chơi giữa trưa nắng chang chang. Rồi mò lên đê, đứng nhìn cả quãng đồng trưa vắng ngắt, chả ma nào dở hơi ra ngoài, cảm thấy cả thế giới này thuộc về em hết, trái đất này của em hết chứ chả của "chúng mình"* nào cả. Buổi trưa trên đê nắng nôi, em chơi say mê như thể mình đang khám phá, đang sáng tác ra đủ thứ trò chơi cho trẻ con trên khắp cái nước Việt này. Rồi em lội qua đồng trên, đồng dưới, vặt đủ loại hoa dại, cỏ khôn làm đồ hàng, làm kho báu. Bao nhiêu quần áo tử tế mẹ mặc cho đều dính đầy nhựa với bùn với hạt cỏ may. Đấy thì ra cái màu nâu nâu của nhựa với bùn giặt sái tay không đi ấy đích thị là màu tuổi thơ chứ không phải xanh đỏ lòe loẹt gì hết. Vì thế đứa nào trẻ con nào đến cuối ngày quần áo vẫn trắng tinh sạch sẽ, người không có vết sứt sát nào thì đứa đấy không có tuổi thơ .^^.
*Bài hát của nhạc sĩ Quang Lục mà em chỉ nhớ mang máng lời bịa "Quả chuối xanh bay giữa nồi canh"
Chữ: Linh Leo
Hình: Những cái cây