11/05/2026
NHIỀU NGƯỜI XÂY BỂ TỰ HOẠI NHƯNG CHƯA HIỂU ĐÚNG NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG
Bể tự hoại 3 ngăn hoạt động hiệu quả hay không phụ thuộc rất lớn vào cách bố trí các ngăn và cao độ đường ống. Nếu làm sai nguyên lý, bể rất dễ bị đầy nhanh, tắc nghẽn, bốc mùi hoặc cuốn cặn ra hệ thống thoát nước.
Một bể tự hoại thông thường gồm 3 ngăn chính:
1. NGĂN CHỨA (NGĂN PHÂN HUỶ)
Đây là ngăn đầu tiên tiếp nhận toàn bộ chất thải từ bồn cầu đi vào.
Tại đây:
– Chất rắn sẽ lắng xuống đáy tạo thành lớp bùn.
– Chất béo, bọt nổi lên phía trên.
– Phần nước ở giữa sẽ tiếp tục chảy sang ngăn tiếp theo.
Trong môi trường yếm khí, vi sinh vật sẽ phân huỷ dần chất thải hữu cơ, giúp giảm thể tích bùn và hạn chế mùi hôi.
Vì là nơi chứa lượng cặn lớn nhất nên ngăn này thường chiếm khoảng 1/2 đến 2/3 thể tích bể.
2. NGĂN LẮNG
Nước thải sau khi qua ngăn chứa vẫn còn nhiều cặn nhỏ lơ lửng.
Ngăn lắng có nhiệm vụ:
– Giảm tốc độ dòng chảy.
– Giữ lại các hạt cặn nhỏ còn sót lại.
– Hạn chế cặn bị cuốn sang ngăn lọc.
Đây là bước trung gian rất quan trọng giúp tăng hiệu quả xử lý và kéo dài tuổi thọ ngăn lọc phía sau.
3. NGĂN LỌC
Đây là ngăn cuối cùng trước khi nước thải thoát ra ngoài.
Mục đích:
– Giữ lại cặn mịn còn sót.
– Tăng khả năng làm sạch nước trước khi thoát ra hệ thống thoát chung hoặc hố thấm.
CÁCH ĐẶT ỐNG VÀO – ỐNG RA – ỐNG THÔNG GIỮA CÁC NGĂN
Đây là phần rất nhiều đội thợ làm sai.
• Ống vào bể:
Ống từ bồn cầu đi vào nên đặt cao hơn các đường ống thông giữa các ngăn để tạo dòng chảy tự nhiên.
Đầu ống thường dùng co chữ T hoặc cút hướng xuống để tránh khuấy động lớp váng nổi trên mặt.
• Ống thông từ ngăn chứa sang ngăn lắng:
Ống này phải đặt thấp hơn ống vào bể một chút.
Mục đích:
– Chỉ cho phần nước ở giữa chảy qua.
– Không cuốn lớp váng phía trên.
– Không hút bùn đáy sang ngăn sau.
• Ống thông từ ngăn lắng sang ngăn lọc:
Ống này tiếp tục đặt thấp hơn ống thông trước đó.
Nguyên lý là nước sẽ đi theo từng cấp xử lý. Việc đặt thấp dần giúp:
– Dòng nước ổn định hơn.
– Hạn chế khuấy cặn ngược.
– Tăng thời gian lắng và xử lý trong từng ngăn.
Nếu đặt sai cao độ, nước sẽ đi tắt, cuốn cặn trực tiếp sang ngăn lọc hoặc thoát ra ngoài khiến bể nhanh đầy và mất tác dụng.
• Ống thoát ra ngoài:
Ống ra cuối cùng cần đặt đúng cao độ thiết kế để đảm bảo nước sau xử lý thoát tự nhiên, không bị dềnh ngược.
Ngoài ra, bể tự hoại cần có ống thông hơi để thoát khí sinh ra trong quá trình phân huỷ yếm khí, giúp giảm áp và hạn chế mùi hôi trong công trình.
Một bể tự hoại bền không chỉ nằm ở chuyện xây dày hay đổ bê tông chắc, mà quan trọng nhất vẫn là làm đúng nguyên lý hoạt động bên trong
